ထုၵ်ႇလီလႅၵ်ႈလၢႆႈသိူဝ်ႈၼႂ်း ၵမ်းလႂ်၊ ၶေႃႈၼႄတၢင်း လွင်ႈမူတ်းသႂ်လႄႈ လွင်ႈၼိမ်သဝ်း

ၶေႃႈၼႄလွင်ႈၼိမ်သဝ်း
ၼႂ်းလူၵ်ႈၾႅတ်ႉသျိၼ်ႇ လႄႈ လွင်ႈၼုင်ႈၶူဝ်းၵူႊဝၼ်းဝၼ်း ဢၼ်ၶိုၼ်ႈယႂ်ႇဝႆးၼၼ်ႉ ၶူဝ်းၼုင်ႈတၢင်းၼႂ်းၼႆႉ ပဵၼ်ၶူဝ်းၶွင်ဢၼ်လမ်ႇလွင်ႈ ၵူၺ်းၵႃႈ ၵႆႉဢမ်ႇလႆႈတူၺ်းထိုင်။ ၽွင်းမိူဝ်ႈ ၵူၼ်းတင်းၼမ် ဝၢင်းၽႅၼ် ၶူဝ်းၼုင်ႈတၢင်းၼွၵ်ႈၶဝ် လီလီၼၼ်ႉ ၶူဝ်းၼုင်ႈတၢင်းၼႂ်းတႄႉ ၵႆႉလႆႈ တူၵ်းလူင်းၵႂႃႇ တီႈၽိူၼ်ၽၢႆႇလင်ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ၵူၺ်းၵႃႈ လွင်ႈထိင်းသိမ်း ၶူဝ်းၼုင်ႈတၢင်းၼႂ်း ႁႂ်ႈမူတ်းသႂ် လႄႈ ႁဵတ်းၵၢၼ်လႆႈၼၼ်ႉ လမ်ႇလွင်ႈတႃႇ လွင်ႈမူတ်းသႂ် လႄႈ လွင်ႈၼိမ်သဝ်း။ ၶေႃႈထၢမ်လူင် ဢၼ်ၵိုတ်းဝႆႉၼၼ်ႉတႄႉ ထုၵ်ႇလီလႅၵ်ႈလၢႆႈ ၶူဝ်းၼုင်ႈတၢင်းၼႂ်း ၵမ်းလႂ်၊

ပွင်ႇၸႂ်လွင်ႈဢႃႇယုၶူဝ်းၼုင်ႈတၢင်းၼႂ်း
ၽူႈလူင်ႉလႅၼ်ႇၶဝ် ပၼ်တၢင်းႁၼ်ထိုင်ဝႃႈ ဢႃႇယု ၶူဝ်းၼုင်ႈတၢင်းၼႂ်းၼႆႉ ၽတ်ႉၽဵင်ႇမၼ်း တေမီးမွၵ်ႈ 6 လိူၼ်တေႃႇထိုင် ၼိုင်ႈပီႊ ဢိင်ၼိူဝ် လွင်ႈတၢင်းလၢႆလၢႆလွင်ႈ မိူၼ်ၼင်ႇ ၶူဝ်းၶွင်၊ ၶူဝ်းၶွင် မိူၼ်ၼင်ႇ ၽႃႈယၢင်ၼႆႉ မၼ်းလူႉလႅဝ်ငၢႆႈလိူဝ် ၶူဝ်းၶွင် ဢၼ်ဢဝ်လေႃးၵၼ်ဝႆႉ မိူၼ်ၼင်ႇ ၼၢႆႇလူၼ်ႇ ဢမ်ႇၼၼ် သပႅၼ်ႇတႅၵ်ႉ လႄႈ တေလႆႈၵႆႉၵႆႉ လႅၵ်ႈလၢႆႈပၼ်။

လွင်ႈပၢႆးယူႇလီ
ပေႃးဢဝ် ၽၢႆႇပၢႆးယူႇလီဝႃႈၸိုင် ထုၵ်ႇလီတွင်းဝႆႉဝႃႈ ၶူဝ်းၼုင်ႈတၢင်းၼႂ်းၼႆႉ မၼ်းမႃးၵပ်းသိုပ်ႇၸမ်ၸႂ်ၵၼ်တင်း ပွတ်းတွၼ်ႈ ဢၼ်မီးလွင်ႈႁူႉႁၼ် ၼႂ်းတူဝ်ၶိင်းၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ပေႃးၶၢဝ်းယၢမ်းပူၼ်ႉၵႂႃႇ မႅင်းပႅၵ်ႉတီးရီးယႃး ႁိူဝ်ႇ လႄႈ ၼမ်ႉၼႂ်းတူဝ်ၶိင်း တၢင်ႇၸိူဝ်း ၸၢင်ႊၵွႆမႃးသေ ႁဵတ်းႁႂ်ႈ ၶူဝ်းၼုင်ႈတၢင်းၼႂ်းၵဝ်ႇ ဢမ်ႇပေႃးမူတ်းသႂ် ပႅၵ်ႉသမ်ႉဝႃႈ သုၵ်ႈသီပၼ် တႃႇသေႇသေတႃႉ။ မေႃယႃ ၽၢႆႇၼိူဝ်ႉ မေႃယႃ ၸေႇၼီႇသမိတ်ႉ သပ်းလႅင်းၼႄဝႃႈ “ၽွင်းမိူဝ်ႈ သုၵ်ႈသီ ဢဝ်ပႅတ်ႈ မႅင်းပႅၵ်ႉတီးရီးယႃး တင်းၼမ်ၼၼ်ႉ သဵၼ်ႈသၢႆမၼ်း တေလူႉလႅဝ်ၵႂႃႇလွႆးလွႆးသေ ႁဵတ်းႁႂ်ႈ ပဵၼ်မႃး ၼမ်ႉတႃဢွၼ်ႇ ဢၼ်ပႃး မႅင်းပႅၵ်ႉတီးရီးယႃး” ၼႆယဝ်ႉ။ ၼိမိၵ်ႈဢၼ်ၼႄဝႃႈ ထိုင်ၶၢဝ်းတေလႆႈတႅၼ်း ၼိမိၵ်ႈဢၼ်ၸႅင်ႈလႅင်း ၵမ်ႈၽွင်ႈ ဢၼ်ၼႄဝႃႈ ထိုင်ၶၢဝ်းတေလႆႈလိုဝ်ႈၵၢၼ် ၶူဝ်းၼုင်ႈၵဝ်ႇ -

လွင်ႈယိုတ်ႈယၢဝ်း - မိူဝ်ႈသၢႆယိုတ်ႈဢမ်ႇၶႅင်ယဝ်ႉၼၼ်ႉ ႁဵတ်းႁႂ်ႈ ၽႃႈတူမ်းသူပ်း ၵူၼ်ႇပင်း ဢမ်ႇၼၼ် ႁၼ်ထိုင်ဝႃႈ မၼ်းလွတ်ႈလႅဝ်း။ ႁွႆးၸဵပ်းလႄႈ လွင်ႈလႅၵ်ႈလၢႆႈသီ - ႁွႆးၸဵပ်းဢၼ်မၼ်ႈၵိုမ်း ဢမ်ႇၼၼ် လွင်ႈလႅၵ်ႈလၢႆႈသီ ဢၼ်ဢမ်ႇၸၢင်ႈသုၵ်ႈသီသေ ဢဝ်ဢွၵ်ႇလႆႈ။ လွင်ႈၼုင်ႈၽႃႈ - ႁူးၽႃႈ ဢၼ်မၢင် ဢမ်ႇၼၼ် လွင်ႈၼုင်ႈၵူႈလွင်ႈလွင်ႈ။
ဢၢႆႁွမ် - ဢၢႆႁွမ်ဢၼ်ဢမ်ႇႁၢႆၵႂႃႇ သုၵ်ႈသီယဝ်ႉၵေႃႈ ဢမ်ႇႁၢႆ။

လွင်ႈဝူၼ်ႉသွၼ်ႇ လွင်ႈသိင်ႇဝႅတ်ႉလွမ်ႉ
လႅၵ်ႈလၢႆႈၶူဝ်းၼုင်ႈတၢင်းၼႂ်းၵေႃႈ ၸၢင်ႊတုမ်ႉတိူဝ်ႉ သိင်ႇဝႅတ်ႉလွမ်ႉ၊ ၵူၼ်းၸႂ်ႉတိုဝ်း ဢၼ်ႁူႉထိုင် သိင်ႇဝႅတ်ႉလွမ်ႉၼၼ်ႉ ထုၵ်ႇလီလူႇတၢၼ်း ၶူဝ်းၼုင်ႈတၢင်းၼႂ်း ဢၼ်ၸႂ်ႉယဝ်ႉသေတႃႉ တိုၵ်ႉၼုင်ႈလႆႈၼၼ်ႉ တီႈ ပရူဝ်ႇၵရႅမ်ႇ ၶိုၼ်းၸႂ်ႉၶူဝ်းၼုင်ႈ ဢမ်ႇၼၼ် လိူၵ်ႈဢဝ် မိၵ်ႈမၢႆ ဢၼ်ပၼ် ၶူဝ်းၶွင် ဢၼ်ၸႂ်ႉၶိုၼ်း ဢၼ်ႁဵတ်းဢွၵ်ႇမႃး ၶၢဝ်းယၢဝ်းၼၼ်ႉယဝ်ႉ။

တၢင်းႁၼ်ထိုင်
ၵူတ်ႇထတ်းၶူဝ်းၶွင် တႃႇသေႇ - ၵူတ်ႇထတ်း တီႈထူင်ၶူဝ်းၼုင်ႈတၢင်းၼႂ်း ၵူႈလၢႆလိူၼ် တႃႇတေႁူႉလႆႈ ငဝ်းလၢႆးၶူဝ်းၼုင်ႈ ၸဝ်ႈၵဝ်ႇ။
သိုဝ်ႉလူၺ်ႈလွင်ႈၾၢင်ႉ - လူင်းတိုၼ်းၼႂ်းၶူဝ်းၼုင်ႈတၢင်းၼႂ်း ဢၼ်ၶိုၵ်ႉၶႅမ်ႉ ဢၼ်တေႁိုင်။
လွင်ႈတူၺ်းထိုင် ႁႂ်ႈထုၵ်ႇမႅၼ်ႈ - ႁဵတ်းၸွမ်းၼင်ႇ ၶေႃႈသင်ႇ တႃႇသုၵ်ႈသီ ႁႂ်ႈဢႃႇယု ၶူဝ်းၼုင်ႈတၢင်းၼႂ်း ၶၢဝ်းယၢဝ်း။ ၸႂ်ႉတိုဝ်း ၼမ်ႉယႃႈယႃ ဢၼ်ဢမ်ႇပေႃးႁႅင်း လႄႈ ဝႄႈ လွင်ႈႁႅင်ႈ ဢၼ်သုင်ၼၼ်ႉ တေၸွႆႈႁႂ်ႈ ၽႃႈ ၵႅၼ်ႇၶႅင် လႄႈ ဢမ်ႇၵႅၼ်ႇၶႅင်။

ၼႂ်းၶေႃႈလူပ်းလင်
တေမိူၼ်ၼင်ႇ လွင်ႈလဵၵ်ႉၼွႆႉ ဢၼ်ၼိုင်ႈသေတႃႉ ပေႃးၵႆႉလႅၵ်ႈလၢႆႈ ၶူဝ်းၼုင်ႈတၢင်းၼႂ်း ၵမ်းလႂ်ၵမ်းၼၼ်ႉ မၼ်းတေမီးလွင်ႈတုမ်ႉတိူဝ်ႉ ၼိူဝ် လွင်ႈမူတ်းသႂ် လႄႈ လွင်ႈၼိမ်သဝ်း ၸဝ်ႈၵဝ်ႇ တင်းၼမ်ယူႇ။ ပေႃးဝႃႈ ၸဝ်ႈၵဝ်ႇ ဝႆႉသတိ လွင်ႈငဝ်းလၢႆး ၶူဝ်းၼုင်ႈတၢင်းၼႂ်း ၸဝ်ႈၵဝ်ႇသေ ႁဵတ်းၸွမ်း ၶေႃႈသင်ႇ ၽူႈလူင်ႉလႅၼ်ႇၶဝ်ၼႆၸိုင် ၸဝ်ႈၵဝ်ႇ တေႁဵတ်းႁႂ်ႈ တွၼ်ႈလမ်ႇလွင်ႈ ၼႂ်းၶူဝ်းၼုင်ႈ ၸဝ်ႈၵဝ်ႇ ဢၼ်ၼႆႉ တေယူႇဝႆႉ ၼႂ်းႁၢင်ႈၽၢင် ဢၼ်လီသုတ်းၼၼ်ႉယူႇ။ ဝၢႆးသေၼၼ်ႉ ပိုၼ်ႉထၢၼ်ဢၼ်ငၢႆႈလူမ်ၸႂ်ၼၼ်ႉ လမ်ႇလွင်ႈတႃႇပၢႆးယူႇလီတင်းမူတ်းယဝ်ႉ။